Friday, 30 September 2022

รถยนต์ราชการ เอาไปใช้ส่วนตัวผิดหรือไม่?

28 Jul 2021
1743

รถยนต์ของราชการ จัดให้มีไว้ “เพื่อใช้ในราชการ” เท่านั้น ห้ามนำไปใช้เพื่อการส่วนตัวเด็ดขาด รถราชการไม่ใช่ เครื่องเสริมวาสนา หรือบารมี แต่หากนำไปใช้ผิดวัตถุประสงค์ อาจเป็นการทุจริตและถูกลงโทษ มีกรณีตัวอย่างให้เห็นกันมานักต่อนักแล้ว วันนี้จะพามาชำแหละดูว่ามีความผิดอย่างไร


คดีนี้เป็นตัวอย่างที่เกิดขึ้นจริง ผู้อำนวยการสถานพินิจและคุ้มครองเด็ก และเยาวชนจังหวัดแห่งหนึ่ง เช่าที่พักอยู่ที่หอพักใกล้ ๆ สำนักงาน เพียงประมาณ 1 กม. แต่ได้สั่งให้พนักงานขับรถยนต์ของสำนักงาน ขับรถยนต์ของทางราชการไปรับ-ส่ง ระหว่างที่พัก-ที่ทำงาน อยู่เป็นประจำแทบจะทุกวัน บางครั้งวันหยุดเสาร์-อาทิตย์ ได้ให้ คนขับรถพาไปทำธุระส่วนตัวอยู่เสมอ


มีพลเมืองดีเห็นและได้ร้องเรียนไปยัง สำนักงาน ป.ป.ท. แต่เนื่องจากขณะนั้นผู้ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการ อยู่ในอำนาจของกรรมการ ป.ป.ช. เรื่องจึงได้ถูกส่งต่อไปยังคณะกรรมการ ป.ป.ช. ต่อมาได้มีการส่งเรื่องไปให้พนักงานสอบสวนดำเนินการตามกฎหมาย ป.ป.ช. จากการสอบสวนผู้อำนวยการคนนี้ให้การปฏิเสธ แต่จากพยานหลักฐาน ฟังได้ว่า ระหว่างปี 2551-2555 ระหว่างที่ผู้อำนวยการคนนี้ได้ดำรงตำแหน่ง ผู้อำนวยการสถานพินิจและคุ้มครองเด็กและเยาวชนจังหวัดฯ


ได้สั่งให้พนักงานขับรถยนต์ส่วนกลางของสำนักงาน ซึ่งมีหลายคัน ผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกันไปรับ-ส่งตน ระหว่างที่พัก-สำนักงาน แทบทุกวัน บางครั้งใช้ให้ขับรถไปส่งทำธุระในวันหยุดราชการด้วย แม้ผู้อำนวยการรายนี้ จะให้การปฏิเสธ และพยานบางคนให้การเป็นประโยชน์ แก่นางนุช แต่ไม่มีน้ำหนักเพียงพอที่จะรับฟัง


ในคดีอาญา ศาลอาญาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบ ได้มีคำพิพากษาว่า การกระทำของนางนุช เป็นการใช้อำนาจ โดยทุจริต อันเป็นการเสียหายแก่สถานพินิจและคุ้มครองเด็ก และเยาวชน และเป็นความผิดฐานเป็นเจ้าพนักงานปฏิบัติหน้าที่โดยทุจริต ให้ลงโทษจำคุก 5 ปี


ที่มา : คำพิพากษาศาลอาญาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบ ภาค 6 ที่ อท. 33/2561


ต้องทำความเข้าใจเสียก่อนว่า รถยนต์ราชการคันนั้นเป็นรถยนต์ประเภทใด ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยรถราชการ พ.ศ. 2523 ได้แบ่งรถราชการออกได้เป็นหลายประเภทด้วยกันไม่ว่าจะเป็นรถประจำตำแหน่ง รถส่วนกลาง หรือรถรับรอง ที่มักจะเป็นประเด็นพิพาทกันอยู่เสมอก็คือรถราชการที่เป็น “รถส่วนกลาง”


ตามข้อ 13 วรรคสอง และข้อ 14 วรรคหนึ่ง ของระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยรถราชการ พ.ศ. 2523 กำหนดการใช้รถส่วนกลางว่า จะต้องใช้เพื่อกิจการอันเป็นส่วนรวมของส่วนราชการ หรือเพื่อประโยชน์ของทางราชการ ตามหลักเกณฑ์ที่ส่วนราชการเจ้าของรถนั้นกาหนดขึ้น โดยให้ส่วนราชการจะต้องจัดให้มีสมุดบันทึกการใช้รถส่วนกลาง ประจำรถแต่ละคัน และส่วนราชการต้องควบคุมพนักงานขับรถให้ลงรายการไปตามความเป็นจริง


เมื่อรถยนต์คันดังกล่าวเป็นรถยนต์ส่วนกลางจะต้องใช้เพื่อกิจการอันเป็นส่วนรวมของส่วนราชการ หรือประโยชน์ของทางราชการเท่านั้น การที่หัวหน้าส่วนราชการนำรถยนต์ส่วนการไปใช้ในกิจการส่วนตัวถือว่ามีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 151 บัญญัติว่า “ผู้ใดเป็นเจ้าพนักงาน มีหน้าที่ซื้อ ทำ จัดการ หรือรักษาทรัพย์ใดๆ ได้ใช้อำนาจในตำแหน่งโดยทุจริต อันเป็นการเสียหายแก่รัฐ ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่ 5 – 20 ปีหรือจำคุกตลอดชีวิตและปรับตั้งแต่ 2,000-40,000 บาท” นอกจากนี้ยังมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 157 อีกด้วย